Hạ nghị sĩ Mỹ Jim Banks kêu gọi chấm dứt lưu hành tờ Trung Hoa Nhật báo (China Daily). Ảnh: Twitter Jim Banks.
Hạ nghị sĩ Mỹ Jim Banks kêu gọi chấm dứt lưu hành tờ Trung Hoa Nhật báo (China Daily). Ảnh: Twitter Jim Banks.

Quan Nguyễn Tấn. 

Tuần trước, Bộ Ngoại giao Trung Quốc thông báo sẽ trục xuất 3 nhà báo của Wall Street Journal (phó chánh văn phòng Josh Chin & phóng viên Chao Deng, quốc tịch Mỹ ; phóng viên Philip Wen, quốc tịch Australia).

Họ sẽ thu hồi thẻ báo chí của ba phóng viên/nhà báo Wall Street Journal & yêu cầu rời Trung Quốc trong 5 ngày. Ông Jonathan Cheng, Chánh văn phòng tạp chí Wall Street Journal tại Trung Quốc cũng xác nhận điều này. Đây là trường hợp hiếm khi nhiều phóng viên trong một tổ chức tin tức quốc tế bị trục xuất cùng lúc.

Phát biểu tại buổi họp báo ở Bắc Kinh, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc, Cảnh Sảng nói rằng bài bình luận có tiêu đề “Trung Quốc – con bệnh thực sự của châu Á” đề cập dịch Covid-19 bùng phát tại quốc gia này đăng trên trang nhất tạp chí Wall Street Journal của Mỹ hôm 3/2 là “phân biệt chủng tộc”, “giật gân” và chỉ trích tạp chí vì không xin lỗi chính thức. Bộ Ngoại giao Trung Quốc cho biết việc trục xuất là hình phạt đối với tạp chí Mỹ. Hệ thống tuyên truyền quốc doanh Trung Quốc cho rằng dư luận Trung Quốc rất phẫn nộ về tiêu đề bài báo. Bộ Ngoại giao và truyền thông chính phủ Cộng hòa nhân dân Trung Hoa từng nhiều lần yêu cầu Wall Street Journal nên chú ý tới tiêu đề.

Bài viết của Wall Street Journal đã chỉ trích các biện pháp chống dịch COVID-19 ban đầu của Trung Quốc và các nỗ lực kiểm soát dịch bệnh cấp quốc gia của nước này. Đại diện Bộ Ngoại giao Trung Quốc khẳng định các nhà báo của Wall Street Journal tại Trung Quốc đã không xin lỗi, buộc lòng Bắc Kinh phải trục xuất họ.

Đáp trả, phía Mỹ sau đó lên án hành động của Trung Quốc, đồng thời kêu gọi nước này cần minh bạch với người dân về dịch bệnh. Nhà Trắng đang cân nhắc các biện pháp trả đũa sau khi Trung Quốc trục xuất 3 nhà báo của tạp chí Wall Street Journal. Một trong số biện pháp là tước giấy phép hành nghề và trục xuất hàng trăm nhà báo Trung Quốc thường trú tại Mỹ về nước. Theo ước tính hiện tại, có khoảng 500 nhà báo Trung Quốc đang làm việc tại Mỹ trong khi số nhà báo Mỹ tại Trung Quốc chỉ là 75 người. Phó cố vấn an ninh quốc gia Matt Pottinger đã chủ trì cuộc thảo luận về vấn đề trên tại Nhà Trắng ngày 24-2. Ông cũng từng là nhà báo thường trú của tờ Wall Street Journal tại Bắc Kinh.

Các quan chức đã tranh luận gay gắt về các biện pháp đáp trả Trung Quốc trong cuộc họp, hãng tin Reuters cho biết. Nhiều người ủng hộ việc tước giấy phép hành nghề và trục xuất hàng trăm nhà báo Trung Quốc đang thường trú tại Mỹ. Số khác lại cho rằng không có cơ sở pháp lý để làm vậy và rằng điều này không phù hợp với các quan điểm về tự do báo chí của Mỹ.

Ngày 18/2, một quan chức cao cấp của Bộ Ngoại giao Mỹ tuyên bố 5 cơ quan thông tấn, báo chí của Trung Quốc gồm : hãng tin Tân Hoa Xã (Xinhua News Agency, hay Xinhua), Mạng lưới truyền hình toàn cầu CGTN (một chi nhánh của CCTV), Đài phát thanh quốc tế Trung Quốc (China Radio/CRI), Trung Quốc Nhật Báo (China Daily do Distribution Corporation chuyên in ấn, phát hành, quảng bá) và Nhân Dân Nhật Báo (People’s Daily, tờ báo chính thức của Ủy ban Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc do Công ty Phát triển Hải Thiên chuyên phân phối) sẽ được định rõ là “cơ quan tuyên giáo nước ngoài” (foreign missions), chịu sự chi phối của Đạo luật các phái bộ nước ngoài, phải tuân thủ một số yêu cầu hành chính nhất định vốn được áp dụng cho các Đại sứ quán và Lãnh sự quán nước ngoài tại Mỹ. Quyết định này có hiệu lực ngay lập tức và thông báo sẽ ứng xử với 5 cơ quan truyền thông lớn của Trung Quốc như các nhánh mở rộng của chính phủ Trung Quốc, kèm theo đó là những quy định tương ứng.

Sự thay đổi trong việc xác định tư cách thực thể này có nghĩa là tất cả 5 cơ quan thông tấn, truyền thông báo chí nói trên sẽ phải thông báo/cung cấp cho Bộ Ngoại giao Mỹ về danh sách toàn bộ nhân viên kể cả các nhân viên là công dân Mỹ và khi có bất cứ thay đổi nào về mặt nhân sự như tuyển dụng thêm hay cho ai đó nghỉ việc, thuyên chuyển cũng như sẽ phải đăng ký/xin phép với Bộ Ngoại giao Mỹ khi muốn mua hay thuê địa điểm đặt văn phòng hoạt động, những tài sản mà các cơ quan này hiện nắm giữ ở Mỹ.

Quan chức này lập luận: “Họ kiểm soát cả nội dung và kiểm soát biên tập gia tăng trong suốt nhiệm kỳ nắm quyền của Tập Cận Bình” … Quan chức thứ hai cho biết : <<Bắc Kinh kiểm soát các phương tiện truyền thông thuộc sở hữu nhà nước Trung Quốc “càng ngày càng hà khắc hơn”>>.

Hai quan chức ngoại giao Mỹ giấu tên cho biết quyết định được đưa ra do chế độ Trung Quốc đã & đang siết chặt quản lý, kiểm soát truyền thông và nhà lãnh đạo Trung Quốc Tập Cận Bình đã tận dụng, sử dụng các hãng tin này một cách hung hăng như một công cụ truyền bá, tuyên truyền những thông tin có lợi cho Bắc Kinh.

Khi được hỏi liệu họ có lo ngại rằng chế độ Trung Quốc sẽ trả đũa truyền thông phương Tây có trụ sở tại Trung Quốc hay không thì quan chức đã nhấn mạnh rằng: “Những cơ quan này hoạt động trong một môi trường tự do hơn nhiều khi ở Mỹ so với bất kỳ tổ chức báo chí nước ngoài nào vốn đã phải hoạt động theo các quy tắc nghiêm ngặt tại tại Trung Quốc. Có nghĩa là những than phiền của Bộ ngoại giao Trung Quốc đối với Mỹ lại là những điều họ đang áp dụng cho giới truyền thông phương Tây tại Trung Quốc.” (lược trích và lược dịch)

Bắc Kinh chỉ được biết quyết định này khi nhận được thông báo ngày 18/2 và cũng là ngày quan chức Bộ ngoại giao Mỹ công bố công khai với giới truyền thông. Quyết định này đã được xem xét từ lâu và không liên quan đến những diễn biến gần đây về mối quan hệ giữa Trung Quốc và Mỹ.

Hồi tháng 12 năm ngoái, nghị sỹ Jim Banks đã yêu cầu Quốc hội điều tra China Daily tuyên truyền vào Quốc hội Hoa Kỳ. Nghị sĩ Banks tin rằng China Daily đã vi phạm luật liên bang và sẽ phải chịu hậu quả.

Tờ Liberty Lighthouse trước đó đã tiết lộ cách China Daily liên tục vi phạm Luật Đăng ký đại diện nước ngoài : Cơ quan ngôn luận chính thức của ĐCSTQ, China Daily cho đến nay đã đăng hàng trăm bài viết tuyên truyền trên New York Times, Washington Post và ít nhất 30 kênh truyền thông Mỹ khác. Những bài viết này trông giống như tin tức thông thường trên báo Mỹ, nhưng thực tế những tuyên truyền này lại tô vẽ làm đẹp cho Cộng hòa nhân dân Trung Hoa và từ đầu tới cuối đều làm mờ đi các vấn đề vi phạm nhân quyền của nhà nước này.

Hầu hết (không phải tất cả ) các cơ quan truyền thông Trung Quốc đều thuộc sở hữu nhà nước & đều phải qua kiểm soát chặt chẽ, kiểm duyệt gắt gao phù hợp với chủ trương. Với mạng internet, Bắc Kinh thiết lập hệ thống gọi là Vạn lý Tường lửa khiến cư dân nước này không thể vào được các website phổ biến như Youtube, Facebook, Twitter … Trung Quốc xếp gần cuối bảng trong Chỉ số Tự do báo chí, năm 2019 nước này đứng gần cuối bảng xếp hạng, đứng thứ 178 trên 180 quốc gia (theo thang đo của RSF).

Quan Nguyễn Tấn- tổng hợp theo nhiều nguồn tin ( AFP, Reuters, CNN,…).

Ủng hộ Qũy Bảo vệ ký giả của Nghiệp đoàn báo chí Việt Nam.

Donate us

$10.00

 

One thought on “Giọt nước tràn ly – Mỹ lên kế hoạch đáp trả truyền thông Trung Quốc

  1. Đó là một biện pháp cấp bách kịp thời của Hoa Kỳ .
    Nhằm phòng ngừa những nguy cơ bất ổn an ninh trật tự Xã hội không đáng có đối với người dân Mỹ .
    Với bọn Tàu . Cần phải như vậy .

    Số lượt thích

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s