ChuyenBayMoUoc.jpg

Kính gửi ông Tổng giám đốc và Phó Tổng giám đốc dịch vụ.

Tôi là cựu nhân viên kiêm một số chức danh khác tại các cơ quan Tổng công ty nay mới chuyển nhà khai thác. Tôi viết thư này dành cho những người ở lại với mong muốn họ nên đáng được nhận những gì họ nên có. 

Xin chúc mừng các ông đã hoàn thành các kế hoạch đề ra năm 2018 và có lẽ do ở quá Cao và Xa nên có thể các ông sẽ không thấy những người ngã xuống đau đớn, chày xước do bị chen trên con tàu có tên Thay đổi – Tăng tốc Thay đổi… và nếu quả thực có người đã bị thiệt hại vật chất, tinh thần do sự thiếu thận trọng, chủ quan thì chắc có lẽ những người tiến hành đã mang nghiệp quả…chúng ta có thể thấy sớm hay muộn mà thôi.

Đoàn tàu hiện nay theo chúng tôi được biết chỉ còn hơn 6,000 nhân viên so với 10,000 trước đây. Thực sự chúng tôi cũng chưa nắm rõ con số này thực chất là gì vì Vietnam Airlines so với 4-5 năm trước đã tăng trưởng hơn nhiều, không lẽ ít người làm hơn hay đó chỉ là con số trực thuộc Tổng Công Ty và các đơn vị thành viên, không tính nhân viên thời vụ và của các công ty ngoài (out source).

Một điều chúc mừng khác là các Ông có lẽ giỏi hơn các CEO của các hãng HK lớn trên thế giới vì mấy năm qua tuy tạo áp lực tinh giảm nhân sự, kể cả nhân viên tuyến trước mạnh mẽ nhưng dường như phản đối không đáng kể và không có chuyện đình công gây hoãn hủy chuyến, mất uy tín hãng hàng không như ở nước ngoài.

Được biết sắp tới đây các ông có cuộc họp với một số đơn vị thành viên của Tổng Công Ty ở phía nam, một đầu cầu quan trọng trong dịch vụ của Hãng hơn 25 năm qua.

Nói gần nói xa, chẳng qua nói thật : qua các văn kiện, tài liệu, báo cáo… của Tổng Công Ty mấy năm gần đây thì Tổng Công Ty chỉ chú trọng Nhân lực lõi gồm : Bộ máy Cán bộ – Phi Công – Kỹ Sư và Chuyên gia… các nhóm nhân sự khác bị xem nhẹ so với tất cả các thời kỳ trước đây và đang ưu tiên thuê ngoài (outsource) hết.

Có thể các Ông đang có cái lý của mình nhưng thời gian sẽ là câu trả lời chính xác nhất về các quyết định ấy nhưng ít nhất 1/2 trong 4 nhóm nhân sự bậc cao ấy đã bày tỏ thái độ của mình một cách công khai trên mặt báo giữa năm ngoái (919) và vài năm trước (VAEco) và có lẽ sẽ chưa dừng ở đó.

Thưa các Ông, Vietnam Airlines là một trong những thành quả cách mạng, là mồ hôi – nước mắt và thậm chí là máu xương của nhiều thế hệ Phi Công – Tiếp viên – Thợ máy và hành khách. Trọng trách duy trì và phát triển toàn Tổng Công Ty không phải chỉ riêng của bất cứ ai hay nhóm người nào mà là trách nhiệm của tất cả con người của Vietnam Airlines.

Ngoài các mục tiêu kinh tế – chính trị xã hội cho đất nước mà Tổng Công Ty đề ra, còn có nhiệm vụ kinh tế chính trị ngay trong nội bộ nhưng dường như bị xem nhẹ, đó là ” Cân đối hài hòa giữa lợi ích của các cổ đông, doanh nghiệp và người lao động. Xây dựng văn hóa công ty…”.

Văn hóa công ty có thể có rất nhiều điểm nhưng có lẽ khi nói về văn hóa thì không thể thiếu sự Tôn Trọng : sự tôn trọng lẫn nhau giữa cấp dưới và cấp trên, cấp trên với nhân viên, người đương thời với thành quả của lớp người đi trước… làm mất các giá trị và thành quả sẽ là một tội rất lớn, có thể không truy bằng pháp luật mà sẽ là lương tâm.

Slogan năm nay tiếp tục là thay đổi, nay lái ra việc thế giới thay đổi nên chúng ta phải thay đổi. Chúng ta vẫn liên tục thay đổi mấy chục năm nay đấy thôi, hãy ví như chiếc xe cần chạy nhanh thì phải tăng tốc, nhưng ở trọng trách cẩm lái hãy cân nhắc việc kiểm soát tốc độ để tránh lật xe… vì mọi con đường đều không bao giờ phẳng và thẳng cả.

Ghép 2 việc : “Văn hóa và Sự thay đổi” có vẻ đang thuận lợi với Tổng công ty thông qua các chỉ số tài chính chủ yếu đến từ việc tái cơ cấu nguồn vốn đội bay. Việc người đi – người ở vẫn tiếp tục sẽ là câu chuyện dài nếu chính Tổng Công Ty không có thay đổi về văn hóa tôn trọng vừa nói trên. Vì nếu nó cứ tiếp diễn và kéo dài như hiện nay thì mọi thành quả đạt được sẽ có ngày mất hết khi lòng tin của con người đã mất.

Những nhân viên trực tiếp phục vụ khách hàng đang là đội ngũ đông đảo nhất của Tổng công ty, nhưng dường như trong mắt Tổng Công Ty lại đang là đối tượng rẻ rúm, hàm lượng chất xám thấp nhưng bị xem là gánh nặng không nhỏ… nên cần phải cắt bỏ bớt.

Tổng Công Ty có một ban chuyên trách Pháp chế hẳn Tổng Công Ty biết rõ nguyên tắc “Bất hồi tố”, nếu hiểu và vận dụng đúng thì cũng là một nét Văn Hóa.

Bao nhiêu năm trước Tổng Công Ty đã tuyển dụng hàng ngàn người đủ các tiêu chuẩn của mình đưa ra, trong đó có nhiều Cán bộ mẫn cán thực sự, là chìa khóa dịch vụ hơn 20 cho đơn vị không có ai qua được dù hơn chuyện bằng cấp, tiếng Anh. Lẽ ra những trường hợp như vậy thì nên xem như ngoại lệ chứ đừng đưa các yêu cầu chỉ phù hợp với người tuyển đầu vào không phải là người đã chứng tỏ năng lực chừng ấy năm.

Rồi tiêu chuẩn tiếng Anh, bằng Đại học cho nâng bậc, chuyển đổi nhân viên… nếu Tổng Công Ty xem chương trình giao lưu giữa Chủ Tịch VinGroup và Tập đoàn Viettel (1) cùng thời điểm Tổng Công Ty tái cơ cấu, chuyển đổi hơn 2 năm trước.

Nếu Tổng Công Ty có văn hóa công ty như họ thì đã không có chuyện tăng tốc như giải tỏa mọi thứ do chính mình cấp phép xây dựng nhưng không có đền bù hay đền bù công bằng, một câu chuyện na ná như Thủ Thiêm của thành phố Hồ Chí Minh. Đã không bắt nhân viên phải tự học dù đang có sẵn cơ sở vật chất cùng đội ngũ giáo viên, nhân viên đã không phải chạy đôn chạy đáo khổ sở sau giờ làm, bỏ gia đình con cái để lo tấm vé bằng cấp mới dựng lên mà nhiều người cho rằng đó là rào cản nhằm loại bớt người cũ.

Trở lại vế như đầu thư về con tàu có tên Thay Đổi – Tăng tốc Thay đổi, việc Tổng Công Ty nâng điểm tiếng Anh cho tất cả các khối nhân viên gần như một cuộc đại soát vé lại dù trước đó họ đã có vé, thậm chí cái toa Tiếp viên trưởng 1 ở Đội tiếp viên còn đẩy gần như hết xuống rồi soát lại để loại phân nửa chứ không cho ngồi tại chỗ để soát.

Một bất công khác là toa nào cần người thì cho nợ vé nhưng nhẹ nhàng hơn dù rằng có lẽ một ngày đủ người mà chưa có vé thì sẽ phải xuống toa sau tức là xuống chức hay nhận lương thấp hơn dù đã có cả 1 hệ thống đánh giá nhân viên bao lâu nay.

Ở Đội tiếp viên,  cái toa mới Tiếp viên trưởng 1 thì văn hóa không công bằng đã có ngay từ đầu khi không có chuyện công khai xét ưu tiên chuyển đổi mà là cuộc đua của những người nhanh chân, thậm chí có nhiều người ở các toa sau về mọi thứ tự cũng chen lên được.

Có lẽ các nhân sự tham gia tái cơ cấu Jetstar thành công vượt bậc đã cho rằng ở Vietnam Airlines cũng đơn giản như vậy, các vị quên rằng khác biệt lớn của 2 Hãng là giá rẻ và 1 đằng đang từ truyền thống lên 4 và sẽ là 5 sao… 2 hạng dịch vụ khác biệt và nhân viên đâu có tự giác theo những gì được học của các nước tiên tiến nơi Văn hóa Doanh nghiệp ở sự tôn trọng họ đâu như chúng ta.

Văn hóa của chúng ta đã gây ra không công bằng và dẫn ra chen lấn … sự chen lấn dẫn đến nhiều người đau trong sự thiếu tôn trọng và minh bạch, tôn trọng những gì mình đã xây dựng với các loại tiếp viên phó có hạng C và hứa với tiếp viên phó Y (có nhiều tiếp viên phó Y liên tục nhận cánh én Vàng – Bạc, được đi các chuyến chuyên cơ nay phải làm tiếp viên hạng Y).

Không dám minh bạch vì làm sao trong 2 năm Hãng tăng trưởng gần gấp đôi để hấp thụ hết các Tiếp viên trưởng 1 sẽ chuyển đổi theo như công bố và chẳng có gì lạ khi đội tiếp viên cứ đủng đỉnh tổ chức các lớp và khi đến hạn thì cho những tiếp viên quản lý còn lại, những người từng góp phần vào đảm bảo dịch vụ, kèm cặp người mới về lại những vị trí mà họ lẽ ra không cần phải phấn đấu, một sự xuống chức không kỷ luật đã nằm trong kế hoạch ngay từ đầu.

Với những Tiếp viên trưởng 1 tưởng đã được ở lại toa và ổn định thì là một sự thiếu tôn trọng khác tô điểm, đó là ai có bằng Đại học thì được giữ lại thâm niên quản lý trước đây ở vị trí tiếp viên phócòn không có coi như xóa sạch, ngang bằng những người mới lên từ hạng C chưa có một ngày làm quản lý nào. Thế mới có chuyện một anh Tiếp viên trưởng 1 mới bổ nhiệm gần cuối năm 2018 (Tiếp viên trưởng 1 mới nhất) đã vọt lên vị trí số 2 trong danh sách do có thời gian làm tiếp viên phó lâu và có bằng đại học để bảo lưu. “Giá mà Tổng Công Ty chỉ cần bảo lưu 1/2 thời gian cho những người không bằng đại học thì mới thể hiện sự tôn trọng những đóng góp và nỗ lực của mình…” đó là mong muốn của đại đa số anh chị em TVT1 phần nhiều đã qua 40, cái tuổi khó có thể lấy bằng đại học.

Thưa Tổng giám đốc và Phó Tổng giám đốc dịch vụ, có thể những tiếp viên trưởng 1 được ở lại toa trên tuy còn nhiều người nợ vé cũng cảm thấy còn may mắn, dù một số hơi thiếu văn hóa trong sự chen lấn vì ngay từ đầu đã biết phân nửa sẻ phải xuống toa sau. Những người kém may mắn hẳn không ai muốn xuống và lẽ ra sẽ không phải xuống vì họ không có lỗi nếu xét theo tiêu trí tôn trọng trong Văn hóa : Bất hồi tố và Tôn trọng những gì mình đã xây dựng. Nếu Tổng công ty đừng tăng tốc lúc đó và chậm lại, lắng nghe các đề xuất từ cấp dưới và chuyển hóa việc bỏ chức danh tiếp viên phó một cách nhân văn hơn như : sàng lọc cho vị trí Trưởng khoang tàu A321 mà đội tiếp viên đã thực hiện mấy năm trước, vị trí Tiếp viên trưởng 1 tàu 2 lối đi… Sẽ không có việc Tiếp viên trưởng  tàu A321 cảm thấy mình bị trao quyền và ê kíp như hãng giá rẻ nhưng lại đòi hỏi 4 sao, bị ép trách nhiệm, đặc biệt là với các chuyến nhiều dịch vụ phức tạp hay phải kèm cặp các tiếp viên mới ở tận đằng sau mà giờ đây công việc kèm này đang có quá nhiều vấn đề.

Cũng không có việc tiếp viên phó cũ hay các tiếp viên khác đang bị coi là bị quịt lương vị trí chức danh đã diễn ra hơn nửa năm nay khi các tiếp viên bị xuống chức vẫn bị điều động làm vị trí cũ, vị trí cao hơn, trách nhiệm hơn nhưng chỉ ăn lương vị trí hiện tại, một sự bất công công khai gây tổn hại uy tín hệ thống lãnh đạo vẫn diễn ra hàng ngày, đó là chưa kể việc nhiều tiếp viên phó cũ đã lớn tuổi có hạng C phải vất vả quay lại nơi lẽ ra chỉ nên dành cho người trẻ nay đã nâng cấp lên 4 sao và sẽ lên nữa, một áp lực không hề nhỏ cho họ và cả những người xung quanh – không biết Tổng Công Ty có nắm được hay sẽ để bao năm cống hiến và phấn đấu của họ sẽ trở về vạch xuất phát tại hạng Y (?) nhằm quảng bá chính sách hắt hủi để loại người và thực tế là trong năm qua có một lượng tiếp viên quản lý/ cựu quản lý đáng kể đã xin nghỉ.

Với tiếp viên thời vụ, họ là lớp người trẻ kế cận, Tổng Công Ty không nên làm khác so với Vietjet và Bamboo vì chúng ta là Hãng hàng không Quốc gia. Nếu tính tới dường dài thì tiếp viên thời vụ cũng phải được đối xử công bằng và được tôn trọng như tất cả các khối nhân viên khác. Một câu chuyện có tính chất tham khảo là từ nhiều năm nay một số giáo viên đã dùng mạng để kêu gọi tiếp viên cũ góp quần áo đồng phục cũ còn dùng được cho các học viên mới, hay một số cán bộ đã luôn trì hoãn việc bắt tiếp viên thời vụ nộp tiền lấy đồng phục mới để cố giảm áp lực tài chính và kéo dãn thêm thời gian sử dung đồng phục so với qui định… liệu Tổng công ty có thể nhìn thấy rằng ngay các Cán Bộ- giáo viên của mình đang chống lại chính sách của Tổng công ty qua những việc rất nhân đạo đó.

Trân trọng cảm ơn các Ông đã lưu tâm và hy vọng những tâm sự này sẽ chỉ lưu hành nội bộ, cân nhắc sử đổi khi còn kịp. Đó như một nét văn hóa tôn trọng và lắng nghe lẫn nhau vì những người đã đi tức là họ đã dám bỏ lại mọi thứ nhưng vẫn muốn giữ lại văn hóa tôn trọng khi được tôn trọng.

Thủ Đô 11/1/2019

 Trần Khiêm- Nhân viên cũ của Vietnam Airlines

Chú thích:

(1) Video clip tại hợp tác giữa Viettel và Vingroup:

Advertisements

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s